Most adhezyjny
Most adhezyjny to minimalnie inwazyjne rozwiązanie protetyczne, które pozwala uzupełnić brak jednego zęba bez konieczności znacznego szlifowania zębów sąsiednich. Często stosowany jest jako rozwiązanie tymczasowe lub alternatywa dla klasycznego mostu protetycznego. W artykule wyjaśniamy, czym jest most adhezyjny, kiedy warto go zastosować oraz jakie są jego zalety i ograniczenia.
Czym jest most adhezyjny?
Most adhezyjny to uzupełnienie protetyczne, wykonane przez technika w laboratorium dentystycznym. Mosty adhezyjne mogą służyć jako odbudowy stałe lub tymczasowe, np. po wszczepieniu implantów zębowych do czasu wykonania ostatecznej odbudowy protetycznej.
Dzięki swojej konstrukcji most adhezyjny pozwala zachować maksymalnie dużo naturalnych tkanek zębów filarowych.
W porównaniu do tradycyjnych mostów protetycznych prace te wymagają mniejszej preparacji zębów sąsiadujących z brakiem zębowym, niekiedy nawet jakakolwiek ingerencja w tkanki twarde zębów sąsiadujących nie jest w ogóle konieczna. Most adhezyjny przymocowuje się do zębów sąsiadujących za pomocą odpowiednich cementów („klejów”) na bazie żywic kompozytowych oraz specjalnych skrzydełek, w które są wyposażone. Most adhezyjny świetnie spełni swoją funkcję poprawiając zarówno estetykę, jak i przywracając funkcje układu stomatognatycznego. To sprawia, że mosty adhezyjne są szczególnie cenione przez pacjentów, którzy chcą uniknąć rozległej ingerencji w zdrowe zęby.
Mosty adhezyjne mogą być wykonane z porcelany, jednak znacznie częściej stosuje się mosty kompozytowe wzmocnione włóknem szklanym lub konstrukcje na podbudowie metalowej.
Kiedy warto rozważyć założenie mostu adhezyjnego?
Zastosowanie mostu adhezyjnego wymaga spełnienia określonych warunków klinicznych oraz prawidłowej oceny zgryzu. Most adhezyjny, tak jak każde uzupełnienie protetyczne, może zostać użyty, jeśli występują ku temu odpowiednie wskazania.
Kiedy można zastosować most adhezyjny:
- jeśli występuje mały brak zębowy, np. jednego zęba;
- jako leczenie poortodontyczne u dzieci, u których wystąpił brak zawiązków zębów, np. brak zawiązka górnej dwójki. W takim wypadku wykonać można most adhezyjny, który doczepiony jest jedynie do kła. Most taki posłużyć może do czasu zakończenia wzrostu pacjenta; w kolejnym etapie można rozważyć implantację, jeśli w miejscu brakującego zęba jest odpowiednia ilość kości umożliwiająca wszczepienie implantu lub wykonanie mostu stałego:
– porcelanowego;
– jako uzupełnienie tymczasowe po utracie zęba w odcinku estetycznym do czasu odbudowy braku zębowego, np. przy pomocy implantu.
W każdym z powyższych przypadków decyzja o zastosowaniu mostu adhezyjnego powinna być poprzedzona dokładną diagnostyką stomatologiczną.
Jakie są zalety mostów adhezyjnych?
Mosty adhezyjne posiadają szereg zalet, które czynią je atrakcyjnym rozwiązaniem w wybranych przypadkach klinicznych:
- są to uzupełnienia, których zakładanie jest bezbolesne, ponieważ szlifowanie jest bardzo oszczędne lub nie ma go wcale;
- mosty takie charakteryzują się dosyć dużą trwałością oraz wytrzymałością- podbudowa metalowa zapewnia odpowiednia sztywność konstrukcji;
- są to rozwiązania estetyczne, strona licowa uzupełnienia pokryta jest porcelaną lub kompozytem w kolorze odpowiadającym sąsiednim zębom, dzięki czemu dla laika odróżnienie takiej pracy od zębów własnych pacjenta jest trudne;
- mosty takie wymagają jedynie niewielkiej preparacji sąsiednich zębów w celu uzupełnienia braku, a czasem szlifowanie nie jest w ogóle konieczne. Pozwala to na uniknięcie uszkodzenia zębów pacjenta;
- stosunkowo niskie koszty wykonania takich mostów,
- mosty takie mogą być szybko wykonane, często 'ratują’ pacjentów, którzy musieliby funkcjonować bez zęba w odcinku przednim.
Wady mostów adhezyjnych
Pomimo wielu zalet, mosty adhezyjne mają również swoje ograniczenia, o których pacjent powinien zostać poinformowany przed rozpoczęciem leczenia. Jedną z ich wad jest możliwość odklejenia się pracy. Czasami ze względu na przeciążenia w trakcie jedzenia/ żucia dochodzi do ich odcementowania. W takim wypadku należy zgłosić się do stomatologa w celu ponownego przyklejenia.
Jednym z kluczowych aspektów długotrwałego funkcjonowania mostu adhezyjnego jest prawidłowa higiena jamy ustnej.
„Ze względu na zastosowanie skrzydełek mocowanych do zębów filarowych (sąsiednich) występują miejsca, w których zalegać może pokarm. Przy nieodpowiedniej higienie może to predysponować do powstawania próchnicy. Oddając pracę należy pouczyć pacjenta o konieczności odpowiedniego szczotkowania zębów, a także stosowania irygatora w celu ochrony zębów przed próchnicą” – mówi dr n. med. Krystian Krupski, specjalista chirurgii stomatologicznej z K2 Dental
Jakie są przeciwwskazania do zastosowania mostów adhezyjnych?
Istnieje kilka przeciwwskazań do wykonania mostów adhezyjnych:
- zbyt mała luka między zębami, nie pozwalająca na wykonanie pracy protetycznej;
- niektóre wady zgryzu, np. tyłozgryz, zgryz głęboki;
- zgrzytanie lub zaciskanie zębów mogące prowadzić do odklejania się pracy albo jej uszkodzenia;
- słabe, mocno rozchwiane zęby filarowe;
- próchnica lub znaczne zniszczenie zębów filarowych.
Występowanie powyższych przeciwwskazań może znacząco obniżyć trwałość uzupełnienia.
Czy mosty adhezyjne można wykonać na jednej wizycie?
Mosty adhezyjne to uzupełnienia pośrednie. W ich wykonawstwie udział bierze technik dentystyczny. Możliwe jest wykonanie takich prac w ciągu jednego dnia, ale potrzebne są co najmniej 2 wizyty. Czas realizacji uzależniony jest od rodzaju mostu oraz organizacji pracy laboratorium protetycznego.
Jak wygląda przebieg leczenia?
Leczenie z wykorzystaniem mostu adhezyjnego przebiega etapowo i wymaga współpracy lekarza stomatologa z technikiem dentystycznym.
Na pierwszej wizycie lekarz sprawdza czy można zastosować u pacjenta most adhezyjny. Sprawdza jakość zębów sąsiadujących z brakiem oraz warunki zgryzowe. Jeśli jego zastosowanie jest możliwe przystępuje do preparacji, np. usunięcia części „plomb” w zębach sąsiadujących, aby uzyskać miejsce dla elementów retencyjnych za pomocą, których przycementuje most do zębów po obu stronach luki zębowej. Preparacja taka jest bardzo oszczędna i nie uszkadza znacznie zębów pacjenta. Po przygotowaniu zębów lekarz dobiera kolor uzupełnienia, pobiera wyciski przy pomocy odpowiednich mas lub skanera cyfrowego i wysyła je do laboratorium. Jeśli laboratorium jest wcześniej poinformowane o konieczności wykonania mostu adhezyjnego, praca taka może być gotowa już tego samego dnia. Z reguły trwa to 2-4 dni roboczych
Na drugiej wizycie gotowy most jest najpierw przymierzany. Jeśli pasuje, a pacjent akceptuje jego estetykę, cementuje się go przy pomocy odpowiednich cementów, a następnie dopasowuje w zgryzie.
Jaka jest trwałość takiego rozwiązania?
Most adhezyjny traktowany jest najczęściej jako rozwiązanie tymczasowe lub średnioterminowe. Jego trwałość zależy od warunków zgryzowych, jakości wykonania oraz higieny jamy ustnej pacjenta.
Podsumowanie
Most adhezyjny to mało inwazyjne rozwiązanie protetyczne, które sprawdza się w wybranych przypadkach klinicznych, szczególnie przy niewielkich brakach zębowych lub jako uzupełnienie tymczasowe. Odpowiednia kwalifikacja pacjenta, ocena warunków zgryzowych oraz prawidłowa higiena jamy ustnej mają kluczowe znaczenie dla trwałości takiej odbudowy. Decyzję o zastosowaniu mostu adhezyjnego zawsze warto poprzedzić konsultacją stomatologiczną, aby dobrać rozwiązanie najlepiej dopasowane do indywidualnych potrzeb.
