Usuwanie kamienia nazębnego – na czym polega i jak często należy je wykonywać?
Usuwanie kamienia nazębnego to jeden z podstawowych zabiegów profilaktycznych, który ma kluczowe znaczenie dla zdrowia dziąseł i zębów. Nagromadzony kamień nie tylko pogarsza estetykę uśmiechu, ale przede wszystkim sprzyja rozwojowi stanów zapalnych i chorób przyzębia. W tym artykule wyjaśniamy, czym jest kamień nazębny, jak powstaje oraz jak często należy go usuwać, aby zachować zdrową jamę ustną.
Czym jest kamień nazębny?
Kamień nazębny jest to zmineralizowana płytka nazębna o twardej strukturze, którą ciężko jest usunąć zwykłą szczoteczką. Początkowo na zębach tworzy się miękki osad, który z czasem twardnieje. Sprawcą tego procesu jest ślina oraz zawarte w niej sole mineralne, które reagują z powstałym osadem.
Kamień nazębny najczęściej odkłada się w okolicach szyjek zębowych oraz w przestrzeniach trudnych do dokładnego oczyszczenia podczas codziennego szczotkowania.
W fazie wstępnej osad widoczny jest w obrębie dziąseł i przyjmuje postać ciemniej obwódki z czasem staje się ciemniejszy i twardszy. Powstały kamień składa się z białka, bakterii próchnicowych, fosforu a także resztek pokarmowych. To wszystko powoduje zakwaszenie środowiska w jamie ustnej i może prowadzić do zmian próchnicowych, paradontozy, choroby dziąseł oraz zębów. W przypadku pojawienia się kamienia nazębnego niezbędna jest wizyta u profesjonalnej higienistki stomatologicznej w gabinecie.
W przypadku pojawienia się kamienia nazębnego konieczna jest profesjonalna higienizacja w gabinecie stomatologicznym, wykonywana przez wykwalifikowaną higienistkę.
Z czasem nagromadzony kamień staje się idealnym środowiskiem do namnażania bakterii, które negatywnie wpływają na stan dziąseł i przyzębia.
Jak możemy uniknąć kamienia nazębnego?
Regularna i prawidłowa higiena jamy ustnej jest podstawą profilaktyki odkładania się kamienia nazębnego.
Pierwszą podstawową zasadą jest prawidłowa higiena jamy ustnej, celem uniknięcia potrzeby usuwania kamienia nazębnego. Zęby myjemy najlepiej po każdym posiłku, jeśli nie mamy takiej możliwości możemy robić to dwa razy dziennie, rano i wieczorem. Prawidłowo nie powinno się myć zębów na czas, przyjęto normę 2 minuty, ale generalnie myjemy do tej pory aż poczujemy gładką, jednolitą strukturę zęba dotykając językiem do ich powierzchni. Ważna jest również pasta z fluorem, której rodzaj i ilość powinna być dobrana do wieku osoby myjącej zęby oraz rodzaj szczoteczki. Nie możemy także pominąć nitkowania zębów, które daje nam oczyszczenie przestrzeni między zębowych, płukanek oraz prawidłowej diety.
Przyczyny powstawania kamienia nazębnego
Przyczyny powstawania kamienia:
- zła higiena jamy ustnej,
- nieprawidłowa dieta: duża ilość węglowodanów, spożywanie przed snem lepkich pokarmów,
- używki takie jak: palenie papierosów, picie dużej ilości czarnej i zielonej herbaty,
- brak wiedzy na temat szczotkowania i prawidłowo dobranej szczoteczki oraz pasty.
Połączenie kilku z tych czynników znacząco zwiększa tempo odkładania się kamienia nazębnego.
Do czego prowadzi kamień nazębny?
Nieleczony kamień nazębny może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych w obrębie jamy ustnej.
Nie usuwanie kamienia nazębnego powoduje choroby zębów, jak i dziąseł, a także doprowadza do paradontozy. Zacznijmy od choroby zębów. Próchnica, choroba zakaźna powszechna wśród dzieci, ale też występująca bardzo często u osób dorosłych.
Jednym z najpoważniejszych skutków odkładania się kamienia nazębnego są choroby dziąseł i przyzębia.
„Proces próchnicy wywołany jest przez kwasy wywarzane przez bakterie znajdujące się w płytce nazębnej, które uszkadzają strukturę szkliwa i tworzą zmiany próchnicowe. Zmineralizowana płytka nazębna powoduje również zapalenie dziąseł. Nagromadzony lepki biofilm przerodzony w kamień podrażnia tkankę dziąsłową. Pierwszym objawem jest zaczerwienienie dziąseł, które stają się wrażliwe oraz obrzęknięte. Następnie pojawia się krwawienie podczas szczotkowania, występują także recesje dziąseł, dochodzi do nadwrażliwości. Nie leczone zapalenie dziąseł prowadzi do choroby przyzębia zwanej parodontozą. Powoduje to rozchwianie zębów w jamie ustnej a następnie ich utratę” – mówi dr n. med. Krystian Krupski, specjalista chirurgii stomatologicznej z K2 Dental
Regularne usuwanie kamienia pozwala zatrzymać rozwój tych zmian i chronić zęby przed utratą.
Jak często usuwać kamień?
Odkamienianie zębów powinno odbywać się z reguły raz do roku. U osób z tendencją do odkładania się kamienia zabieg ten można wykonać co około 5-6 miesięcy.
Częstotliwość zabiegów higienizacyjnych powinna być zawsze dostosowana indywidualnie do potrzeb pacjenta oraz tempa odkładania się kamienia.
Efekty usuwania kamienia nazębnego
Jak usunąć kamień nazębny?
W przypadku pojawienia się kamienia nazębnego w jamie ustnej należy pamiętać że domowe sposoby nie dadzą nam efektu, a usuwanie kamienia nazębnego należy wykonać w gabinecie stomatologicznym. Pacjent powinien skorzystać z wizyty w profesjonalnym gabinecie stomatologicznym gdzie zabiegu higienizacji udzieli wykwalifikowana higienistka stomatologiczna.
Profesjonalna higienizacja w gabinecie stomatologicznym obejmuje kilka etapów, których celem jest dokładne oczyszczenie zębów i dziąseł:
- skaling (czyli usuwanie kamienia nazębnego ultradźwiękami lub w razie potrzeby ręcznie),
- piaskowanie (oczyszczanie zębów z przebarwień i osadów za pomocą specjalistycznych piaskarek),
- polerowanie tzw. polishing.
W celu zniwelowania dyskomfortu Pacjenta, zabieg higienizacji może zostać poprzedzony znieczuleniem. Usuwanie kamienia nazębnego ma na celu oczyszczenie naszych zębów i pobudzenie dziąseł do regeneracji. Dodatkowym atutem będzie fluoryzacja, która pozwoli na zamknięcie kanalików zębinowych i uzupełnienie fluorem, tworząc w ten sposób barierę ochronną dla naszego szkliwa przed bakteriami próchnicowymi.
Zabieg higienizacji nie tylko poprawia estetykę uśmiechu, ale również wspiera regenerację dziąseł i wzmacnia szkliwo.
Podczas takiej wizyty pacjent również dowie się o prawidłowej metodzie szczotkowania, otrzyma wskazówki na temat dedykowanych preparatów do higieny jamy ustnej.
UWAGA: Należy unikać domowych sposobów usuwania kamienia nazębnego, takich jak stosowanie sody oczyszczonej. Metody te mogą prowadzić do uszkodzenia szkliwa, nadwrażliwości oraz zwiększonej podatności zębów na przebarwienia i erozję.
Podsumowanie
Regularne usuwanie kamienia nazębnego jest jednym z najważniejszych elementów profilaktyki stomatologicznej. Profesjonalna higienizacja pozwala zachować zdrowe dziąsła, ograniczyć ryzyko próchnicy i chorób przyzębia oraz utrzymać estetyczny uśmiech na długie lata.
