Nadwrażliwość zębów – przyczyny, objawy

Nadwrażliwość zębów to stan, w którym zęby są wyjątkowo wrażliwe na bodźce, takie jak zimno, ciepło, słodycze lub kwaśne pokarmy. Jest to dość powszechny problem, który może znacznie wpływać na komfort i jakość życia. Choć nadwrażliwość zębów bywa bagatelizowana, w wielu przypadkach jest sygnałem, że doszło do uszkodzenia szkliwa lub odsłonięcia wrażliwych struktur zęba. Wczesne rozpoznanie przyczyny pozwala skutecznie ograniczyć dolegliwości i zapobiec ich nasilaniu.

Jak podkreślają specjaliści pracujący w K2 Dental, nadwrażliwość zębów rzadko pojawia się bez przyczyny.

Przyczyny nadwrażliwości zębów

Najczęściej nadwrażliwość zębów wynika z odsłonięcia zębiny lub uszkodzenia warstwy ochronnej zęba, co sprawia, że bodźce zewnętrzne szybciej docierają do zakończeń nerwowych.

1. Recesja dziąseł

Odsłonięcie korzeni zębów prowadzi do zwiększenia wrażliwości zęba (powierzchnia korzeni zębów jest silnie unerwiona). To schorzenie polegające na odsłonięciu powierzchni korzenia, do którego dochodzi przez zaniki kości obejmującej ząb i przesuwanie się dziąsła z tą kością związanego. W ten sposób szyjka zębowa zostaje odsłonięta, a w konsekwencji ząb wizualnie ulega „wydłużeniu”.

2. Erozja szkliwa

Usunięcie zewnętrznej warstwy szkliwa przez kwasy zwiększa wrażliwość. Erozja szkliwa ma chemiczny charakter, a odpowiadają za nią kwaśne substancje przyjmowane wraz z pokarmami (np. kwaśne skondensowane soki). Kiedy szkliwo zębów jest przez dłuższy czas wystawione na ich działanie, zaczyna się powoli rozpuszczać, co doprowadza do uszkodzeń. Początkowo mają one niewielki rozmiar, lecz z czasem zaczną się powiększać oraz zwiększać ryzyko stanu zapalnego głębszych tkanek, a szczególnie miazgi.

3. Bruksizm

Zaciskanie i zgrzytanie zębami powoduje ich ścieranie się i odsłanianie. Bruksizm to problem polegający na mimowolnej, nadmiernej aktywności mięśni, stawu skroniowo-żuchwowego i innych struktur, odpowiadających u człowieka za mechanizm przeżuwania pokarmów. Najczęściej pochodzenia stresowego.

4. Nieprawidłowe szczotkowanie

Zbyt agresywne i silne naciskanie szczoteczki na powierzchnię zębów przyczynia się do ścierania szkliwa chroniącego zęby, a także do uszkadzania dziąseł i powstawania recesji dziąsłowych.

5. Następstwa chirurgii periodontologicznej

Niekiedy, w wyniku nieudanych zabiegów periodontologicznych lub implantologicznych, może dochodzić do powstawania recesji lub ich pogłębiania.

Objawy nadwrażliwości zębów

• Ostry ból – nagły, przeszywający ból w odpowiedzi na bodźce takie jak zimno, ciepło lub słodkie.
• Tkliwość – dyskomfort przy dotknięciu lub czyszczeniu wrażliwych zębów.
• Ucisk – ból przy żuciu lub gryzieniu twardych pokarmów.

Charakterystyczną cechą nadwrażliwości jest krótkotrwałość bólu – dolegliwości ustępują zazwyczaj po usunięciu bodźca i nie mają charakteru samoistnego ani nocnego, co odróżnia je od bólu zapalnego.

Czynniki ryzyka nadwrażliwości zębów

• Wiek – nadwrażliwość często dotyka osoby w wieku 20-50 lat.
• Higiena jamy ustnej – nieprawidłowe szczotkowanie zębów może prowadzić do recesji dziąseł.
• Dieta – spożywanie kwaśnych pokarmów i napojów może erodować szkliwo.
• Choroby – niektóre schorzenia, takie jak refluks żołądkowy, mogą przyczynić się do nadwrażliwości.

Metody leczenia nadwrażliwości zębów w K2 Dental

• Wypełnienia – zabezpieczają odsłonięte korzenie lub zlikwidują ubytki.
• Leczenie laserowe – zmniejsza wrażliwość poprzez zamknięcie kanalików. Laserowe leczenie nadwrażliwości może istotnie zmniejszyć dolegliwości poprzez zamknięcie kanalików zębinowych, jednak efekt zależy od przyczyny problemu i indywidualnej reakcji pacjenta.
• Lakiery fluorowe – tworzą ochronną warstwę na powierzchni zęba. Lakierowanie z powodzeniem może być stosowane u każdego Pacjenta z nadwrażliwością szyjek zębów. Fluor jest bezbarwnym lakierem, zawierającym wysokie stężenie fluoru. Nakładany jest przez stomatologa lub higienistkę w ramach zabiegu profesjonalnej fluoryzacji.
• Fluoryzacja – regularne stosowanie preparatów fluorowych. Fluoryzacja to zabieg bezbolesny i bezpieczny. Do jej przeprowadzenia używa się żeli, pianek lub lakierów z wysokim stężeniem fluoru w składzie.
• Pokrywanie zębów specjalnymi żywicami. Dentysta może również zalecić pokrycie wrażliwych zębów specjalnymi żywicami, które tworzą dodatkową warstwę ochronną. Jest to szczególnie przydatne w miejscach, gdzie szkliwo zostało uszkodzone lub jest bardzo cienkie.
• Zabiegi chirurgii periodontologicznej. Najskuteczniejszym i najbardziej fizjologicznym leczeniem w przypadku recesji dziąsłowych jest ich pokrywanie tkankami miękkimi (przesunięcia dokoronowe dziąseł, przeszczepy łącznotkankowe z podniebienia etc.) w trakcie rekonstrukcji tych utraconych tkanek zabiegami z zakresu chirurgii periodontologicznej.

Kiedy zgłosić się do dentysty z nadwrażliwością?

Jeśli nadwrażliwość utrzymuje się przez dłuższy czas, nasila się lub zaczyna występować samoistnie, konieczna jest konsultacja stomatologiczna. Wizyta jest również wskazana, gdy ból pojawia się nocą, promieniuje lub towarzyszą mu objawy zapalne dziąseł.

Zapobieganie nadwrażliwości w domu

Odpowiednia profilaktyka domowa może znacząco ograniczyć nasilenie nadwrażliwości, jednak nie zastępuje leczenia przyczynowego.

• Higiena – prawidłowe szczotkowanie i nitkowanie zębów.
• Dieta bogata w kwaśne pokarmy i napoje może przyczyniać się do erozji szkliwa i zwiększać nadwrażliwość zębów. Staraj się ograniczyć spożycie takich produktów, a jeśli już to konsumujesz, płucz usta wodą, aby zneutralizować kwas.
• Pasty na nadwrażliwość. Wybierając pastę do zębów, zwróć uwagę na te przeznaczone specjalnie dla osób z nadwrażliwością zębów. Zawierają one składniki, które tworzą ochronną barierę na powierzchni zębów, co chroni je przed bodźcami zewnętrznymi. Regularne używanie takiej pasty może znacząco zmniejszyć nadwrażliwość w ciągu kilku tygodni.

Zadbaj o zrównoważoną dietę bogatą w warzywa, owoce i produkty mleczne, które dostarczą niezbędnych składników odżywczych dla twoich zębów.

Podsumowanie

Nadwrażliwość zębów jest problemem, który w większości przypadków można skutecznie kontrolować pod warunkiem prawidłowej diagnostyki i współpracy pacjenta ze specjalistą. Indywidualnie dobrany plan leczenia pozwala nie tylko złagodzić objawy, ale również zapobiec ich nawrotom.